بازار سياه اين بار براي واکسن آنفلوآنزا

تغيير سويه‌هاي آنفلوآنزا و اختلال در توليد جهاني واکسن
پيش از اين دکتر مهدي پيرصالحي - رييس سازمان غذا و دارو درباره علت اين تاخير توضيح داده بود که «»واکسن آنفلوآنزا در سال‌هاي گذشته چهارظرفيتي بود و سازمان جهاني بهداشت هر سال بر اساس سويه‌هاي شايع، ترکيب واکسن را مشخص مي‌کرد، اما امسال يکي از سويه‌هايي که شيوع و بار بيماري کمتري داشت، از ترکيب واکسن حذف شد. سازمان جهاني بهداشت حدود يک ماه به توليدکنندگان فرصت داد تا فرمولاسيون توليد را اصلاح کنند و همين مسئله موجب اختلال در توليد جهاني واکسن شد.«
ماجراي تغيير منابع تامين واکسن در ايران
بر همين اساس نيز اين اختلال تنها به ايران محدود نماند و کشورهاي توليدکننده اروپايي نيز با افزايش تقاضاي داخلي مواجه شدند. پيرصالحي در اين باره نيز مي‌گويد:« شرکت‌هاي ايراني از بهمن و اسفند سال گذشته مکاتبات خود را براي تامين واکسن آغاز کردند و سفارش‌ها نيز حدود ارديبهشت ماه ثبت شد، اما تامين‌کنندگان اروپايي تحويل واکسن را به نيمه دوم مهر موکول کردند و همزمان قيمت‌ها نيز افزايش يافت. به اين ترتيب، واکسن‌هاي اروپايي امسال عملا در بازار کشور عرضه نخواهند شد.«بر همين اساس نيز به گفته رئيس سازمان غذا و دارو، منابع تامين واکسن امسال بيشتر به سمت چين و روسيه رفته است. البته محمد هاشمي، سخنگوي سازمان غذا و دارو از تامين واکسن از فرانسه نيز خبر داده است.هاشمي پيش از اين گفت:» حدود 700 هزار دوز واکسن وارد کشور شده و از ابتداي مهرماه فرآيند توزيع آن آغاز شده است. به گفته او، در مجموع حدود 2 ميليون و 800 هزار دوز واکسن براي نياز کشور تامين شده که با ورود محموله‌هاي جديد و طي مراحل قانوني، به تدريج در شبکه رسمي توزيع خواهد شد.«
تاخير در بازار رسمي، فرصتي براي سودجويان
اما در فاصله ميان تاخير در عرضه واکسن در داروخانه‌ها و تقاضاي مردم، بازار غيررسمي نيز شکل گرفته است؛ بازاري که در برخي موارد واکسن را با قيمت‌هاي چند ميليون توماني عرضه مي‌کند و اينجاست که سازمان غذا و دارو نسبت به خريدهاي عجولانه هشدار داده است. در اين راستا محمد هاشمي - سخنگوي سازمان غذا و دارو با تاکيد بر اينکه مردم نبايد براي تهيه واکسن به منابع غيررسمي مراجعه کنند، مي‌گويد: »ضرورتي براي خريد واکسن از منابع غيررسمي يا مراجعه به عرضه‌کنندگان فضاي مجازي وجود ندارد.« البته اين هشدار تنها به موضوع قيمت مربوط نيست؛ بلکه واکسن يک فرآورده بيولوژيک است و نگهداري آن در شرايط مناسب، به‌ويژه رعايت زنجيره سرد، براي حفظ کيفيت آن اهميت اساسي دارد. بر همين اساس نيز هاشمي تاکيد مي‌کند:» درباره واکسني که خارج از شبکه رسمي جابه‌جا شده و شرايط نگهداري آن قابل احراز نيست، نمي‌توان از کيفيت و اثربخشي آن اطمينان داشت.«
در همين راستا فرشته خوشخو - سرپرست دفتر حقوقي سازمان غذا و دارو تاکيد مي‌کند:« عرضه واکسن در صفحات فضاي مجازي، مطب‌ها يا ساير محل‌هايي که مجوز لازم براي عرضه اين فرآورده را ندارند، از منظر حقوقي صرفا يک موضوع تجاري محسوب نمي‌شود؛ زيرا فرآورده‌هاي سلامت تابع مقررات اختصاصي هستند و عرضه آنها خارج از چارچوب مقرر مي‌تواند موجب مسئوليت قانوني اشخاص دخيل در تامين، نگهداري، توزيع يا فروش شود.«از طرف ديگر در روزهاي اخير، ارقام مختلفي درباره قيمت واکسن آنفلوآنزا در فضاي غيررسمي مطرح شده است؛ اما سازمان غذا و دارو تأکيد دارد که مردم نبايد قيمت‌هاي منتشرشده در اين بازار را مبناي قضاوت درباره قيمت واقعي واکسن‌ها قرار دهند. هاشمي درباره قيمت واکسن‌هاي عرضه‌شده در شبکه رسمي مي‌گويد:» واکسن‌هايي که از سوي معاونت بهداشت عرضه مي‌شوند، رايگان هستند و واکسن‌هاي عرضه‌شده در داروخانه‌ها، به دليل دريافت نکردن ارز دولتي، با قيمت آزاد عرضه مي‌شوند. قيمت رسمي واکسن‌هاي داروخانه‌اي با وجود ارقام بسيار بالاتري که در برخي منابع اعلام مي‌شود، زير 2 ميليون تومان است.«به گزارش آرازآذربايجان به نقل از ايسنا، در اين ميان، پيام مسوولان وزارت بهداشت و سازمان غذا و دارو روشن است؛ واکسن را از مسير رسمي تهيه کنيد، به قيمت‌هاي چندميليوني فضاي مجازي و برندها اعتماد نکنيد؛ چراکه مسير تامين و رعايت زنجيره سرد، بخشي از اطمينان از واکسني است که قرار است وارد بدن فرد شود.