لبوبو پاسخ درستي به يک نياز پنهان بود

بهنام زنگي، کارشناس صنعت اسباب بازي با اشاره به دلايل فروش بالاي عروسک‌هاي لبوبو گفت: فروش فوق‌العاده بالاي عروسک لبوبو را نمي‌توان به سادگي محدود به يک علت مشخص دانست، زيرا معمولاً عوامل و متغيرهاي متعدد در اين موفقيت دخيل هستند که نيازمند تحليل و بررسي دقيق‌اند.
براي دستيابي به نتايج معتبر، بايد روند رشد فروش اين محصول، نمودارها، لوکيشن‌ها و مناطقي که بيشترين فروش را داشته، همچنين سرعت رشد آن را استخراج و سپس با بررسي‌هاي لازم بتوان دلايل واقعي موفقيت را شناسايي کرد.
وي ادامه داد: به طور کلي يک محصول زماني موفق مي‌شود که بتواند نياز يا خواسته‌اي را شناسايي و برآورده کند؛ يعني فضاي خالي قابل توجهي را پر کند. به نظر مي‌رسد »لبوبو« نيز از همين قاعده پيروي کرده است؛ اين عروسک انگار توانسته يک نياز خاص را تشخيص داده و با ارائه پاسخي مناسب به آن، در بازار جايگاه ويژه‌اي پيدا کند.
اين کارشناس صنعت اسباب بازي گفت: موفقيت يک محصول به عوامل گوناگوني بستگي دارد؛ از جذابيت ظاهري و قيمت رقابتي گرفته تا قابليت توليد انبوه، امکان صادرات، تناسب با گروه‌هاي سني مصرف‌کنندگان و حتي حمايت‌هاي رسانه‌اي و محصولات جانبي مرتبط.
البته تبليغات نيز نقشي کليدي ايفا مي‌کنند، خصوصاً تبليغات در فضاي مجازي که امروزه سهم عمده‌اي از جريان اطلاع‌رساني را در دست دارند. شبکه‌هاي اجتماعي به‌سرعت مي‌توانند تصويري جذاب از يک محصول ايجاد کنند يا حتي احساس نياز کاذبي نسبت به آن در مخاطبان شکل دهند.
وي افزود: البته به نظر مي‌رسد موفقيت عروسک »لبوبو« فراتر از ويژگي‌هاي محصول باشد و عوامل زيربنايي‌تري در نتيجه نهايي دخيل باشند.
شايد يکي از دلايل اصلي جذابيت اين برند مربوط به شخصيت عروسک باشد؛ ترکيبي از شوخ‌طبعي، شيطنت و نوعي خوشايند ناهنجاري يا رفتار غيرمعمول، اما در قالبي بسيار سبک و رقيق که ظاهراً مورد پسند انسان امروزي قرار گرفته است. اين ويژگي‌ها باعث مي‌شود مخاطب نتواند به راحتي از اين محصول چشم‌پوشي کند، چرا که حس سرگرمي و تفاوت در آن برجسته‌تر از ساير عروسک‌ها است.
زنگي گفت: اگر بخواهيم وضعيت کنوني تفريحات عمومي، به‌ويژه در حوزه جذابيت‌هاي رسانه‌اي و سرگرمي‌ها را بررسي کنيم، مشخص مي‌شود که بسياري از اين موارد به شکستن هنجارهاي عرفي يا نمايش ويژگي‌هايي نظير خباثت جذاب و شيطنت‌آميز وابسته‌اند.
مردم معمولاً به شخصيت‌هايي که کمي بدذات و بدجنس هستند، علاقه بيشتري نشان مي‌دهند. اين موضوع جاي مطالعه بيشتري دارد، زيرا ممکن است از ميلِ سرکوب‌شده شهروندان براي شکستن محدوديت‌هاي اخلاقي نشأت گرفته باشد.
در نهايت، هر انساني داراي جنبه‌هايي از شيطنت است که به‌صورت طبيعي تمايل به بروز و ظهور دارد. چه بهتر که اين شيطنت در قالب شخصيت‌هاي خيالي مانند عروسک‌ها، اسباب‌بازي‌ها و محتواهاي هنري نمود پيدا کند، بدون اينکه شکل واقعي داشته باشد.
وي افزود: نمونه قابل توجه اين مفهوم را مي‌توان در انيميشن‌هايي مانند »انگري بردز« مشاهده کرد که پرندگاني خشن و اخمو را به تصوير مي‌کشد. اين حالت خشن و ظاهراً منفي، به نوعي پاسخ‌دهنده به حس خشونت و شيطنت دروني کودکان است.
عروسک‌ها نيز با بهره‌گيري از همين ويژگي‌هايي نظير خباثت خفيف اما بانمک، توجه‌ها را به خود جلب مي‌کنند. اين جذابيت تا حدي وابسته به فضاي فانتزي ايجادشده در ذهن مخاطبان است. حتي محدوديت‌هايي نظير ممنوعيت برخي از اين محصولات در کشورهايي خاص باعث ايجاد کنجکاوي بيشتر مي‌شود، چراکه مردم تمايل دارند بفهمند دليل منع چنين محصولاتي چيست.
اين کارشناس صنعت اسباب‌بازي گفت: يکي از عوامل موفقيت چنين پروژه‌هايي نحوه مرتبط کردن آن‌ها با رويدادهاي بزرگ است. مثلاً زماني که شخصيتي از طريق انيميشن، ايونت‌ها، و محصولات تجاري ديگر مطرح مي‌شود، مراحل برندينگ جهاني براي آن آغاز مي‌شود. متأسفانه محصولات داخلي ما به چنين مرحله‌اي نمي‌رسند، عمدتاً به دليل نبود نگاه بلندمدت و عدم حمايت از توليدکنندگان و طراحان داخلي. اين مقايسه زماني ملموس‌تر مي‌شود که يک محصول ساده خارجي مثل باب اسفنجي با پرفروش‌ترين انيميشن‌ها ميدان جهاني را تسخير مي‌کند؛ درحالي‌که در فرهنگ ما داستان‌هاي بسياري وجود دارد که قابليت بازآفريني دارند، اما به‌درستي مورد بهره‌برداري قرار نمي‌گيرند.
وي افزود: در هنر سنتي ايراني، حتي چهره‌هاي منفي هم با ظرافت بصري همراه بوده‌اند. مثلاً در نگارگري‌هاي قديمي، ديوها و موجودات عجيب و غريب با زيورآلات و طرح‌هاي زيبا به تصوير کشيده مي‌شدند. اين نوع نگاه که حتي زشتي را نيز با زيبايي پيوند مي‌دهد، جزيي از فرهنگ عميق ما بوده است و مي‌توانست پايه خلق کاراکترهايي باشد که لايه‌هاي ظاهري آن‌ها شيطنت‌آميز اما درونشان مثبت باشد.
زنگي گفت: از دلايل عدم موفقيت پروژه‌هاي داخلي مي‌توان به تعامل ناکافي و ضعف شبکه‌سازي اشاره کرد. براي موفقيت يک محصول يا شخصيت عروسکي بايد فراتر از توليد صرف فکر کرد؛ اين شخصيت‌ها بايد در انيميشن‌ها حضور پيدا کنند يا از طريق محصولات فرهنگي نظير لوازم‌التحرير، پوشاک و طراحي صنعتي وارد بازار شوند تا يک موج جريان‌ساز ايجاد شود. در کشورهاي موفق، چنين زنجيره‌اي به‌خوبي شکل گرفته است، اما در ايران هنوز چنين نگاه چندبعدي وجود ندارد؛ در نتيجه محصولات داخلي به برند جهاني تبديل نمي‌شوند.
وي افزود: نمونه‌اي مانند »لبوبو« را مي‌توان مثال زد که با انتخاب نامي آهنگين و چندمعنايي توانسته توجه کودکانه را جلب کند.
نام‌هايي با چنين ويژگي‌هايي اصولاً حس فانتزي، ريتم مناسب و ارتباط چندوجهي با مخاطب ايجاد مي‌کنند. اين روند تا حدي تاثيرپذير از انيمه‌هاي شرقي است که ذهن کودکان را با شخصيت‌هاي خبيث و شيطنت‌آميز آشنا مي‌کنند؛ هرچند اين حالت شايد براي گروه‌هاي سني پايين مناسب نباشد، اما تأثير جدي بر علاقه متقابل ميان کودک و شخصيت‌هاي بازي دارد.
به گزارش آرازآذربايجان به نقل از مهر،اين کارشناس صنعت اسباب بازي گفت: براي موفقيت در اين حوزه بايد نگاه جامع‌تر، حمايت همگاني و توليد محتوايي مبتني بر ويژگي‌هاي روان‌شناختي مخاطب مد نظر قرار گيرد تا با قابليت جذب بازار جهاني همراه شود.
.Arazazarbaiijan.farhangi@gmail.com